Kiedy Pan B\u00f3g tworzy\u0142 wy\u017c\u0142a, zazdrosny diabe\u0142 ukrad\u0142 p\u0119czek sier\u015bci z wy\u017clego ogona, aby r\u00f3wnie\u017c stworzy\u0107 psa. M\u0119czy\u0142 si\u0119 straszliwie, gdy\u017cnie mia\u0142 boskich zdolno\u015bci, lepi\u0142 na r\u00f3\u017cne sposoby jego sylwetk\u0119 z czarnej gliny, jak\u0105 znalaz\u0142 w piekle, ale najwi\u0119kszy problem mia\u0142 z jego charakterem. Wtedy to zamiesza\u0142 g\u0142\u0119boko w kotle ze smo\u0142\u0105 i wy\u0142owi\u0142 istot\u0119, kt\u00f3ra tam odbywa\u0142a pokut\u0119 za swoje uczynki. By\u0142 to cz\u0142owiek, kt\u00f3ry trafi\u0142 do piek\u0142a za swoje straszne grzechy. Wtedy diabe\u0142 wyrwa\u0142 mu dusz\u0119 i zakl\u0105\u0142 j\u0105 w czarnego psa.<\/p>\n\n\n\n
Takie to ba\u015bnie opowiada\u0142 mi dziadek w swojej le\u015bnicz\u00f3wce, kiedy jako ma\u0142y ch\u0142opiec s\u0142ucha\u0142em ich z otwartymi ustami. Cho\u0107 dziadek takiego psa nigdy nie mia\u0142, to jego towarzysz polowa\u0144 mieszkaj\u0105cy w g\u0142\u0119bi lasu ju\u017c tak. Misiek i Ma\u0142y wraz ze swoim panem stanowi\u0142y jedyne w \u015bwiecie zab\u00f3jcze dla dzik\u00f3w trio. Cho\u0107 psy nie by\u0142y wzorem eksterieru, to do dzi\u015b my\u015bl\u0119, \u017ce takie w\u0142a\u015bnie czworonogi by\u0142y wzorcem rasy i stanowi\u0142y pierwowz\u00f3r dla ludzi, kt\u00f3rzy jeszcze przed I wojn\u0105 \u015bwiatow\u0105 stworzyli ras\u0119 prawdziwie my\u015bliwsk\u0105, czyli jagdteriera.<\/p>\n\n\n\n
CHARAKTERYSTYKA
Kiedy popatrzymy na tego ma\u0142ego \u0142owc\u0119, pierwszym co rzuci nam si\u0119 w oczy, b\u0119dzie jego niezwyk\u0142a si\u0142a w \u017cylastym i krzepkim k\u0142\u0119bku mi\u0119\u015bni, \u015bci\u0119gien i ko\u015bci. Pies stoi pewnie na \u0142apach, kt\u00f3re bardzo szeroko rozstawia i s\u0105 one rozmieszczone po czterech stronach korpusu niczym ko\u0142a terenowego samochodu. Ca\u0142a sylwetka powinna mie\u0107 kanciasty obrys, co charakteryzuje w\u0142a\u015bciwe pochodzenie. Nawet uszy, mimo \u017ce lekko klapni\u0119te, sprawiaj\u0105 wra\u017cenie symetrycznych tr\u00f3jk\u0105t\u00f3w. Sier\u015b\u0107 ostra, niezbyt g\u0119sta i przylegaj\u0105ca, cho\u0107 trafiaj\u0105 si\u0119 osobniki mocniej k\u0119dzierzawe. Ogon mocny noszony w g\u00f3rze niczym czarny sztandar obwieszczaj\u0105cy \u015bwiatu, \u017ce niczego ten zwierzak si\u0119 nie boi ani te\u017c nikogo nie lubi. Oczy bystre i m\u0105dre, broda obro\u015bni\u0119ta i widoczna.<\/p>\n\n\n\n
Do czego jest nam potrzebny? Do pracy dzikarza raczej wybieramy psy wi\u0119ksze, do pracy w norach i na stogach mniejsze. Bior\u0105c pod uwag\u0119 potencja\u0142 i pasj\u0119 tej rasy, raczej poleca\u0142bym suk\u0119 ni\u017c psa. To jedyna rasa, gdzie mam w\u0142a\u015bnie takie preferencje pod k\u0105tem polowania, w ka\u017cdej innej zdecydowanie wol\u0119 psy.<\/p>\n\n\n\n
Do czego potrzebny nam jagdterier? Ano c\u00f3\u017c, po prostu do wszystkiego. Zawsze m\u00f3wi\u0142em, \u017ce je\u015bli pies posiada pasj\u0119, to mo\u017cna na niej wybudowa\u0107 niemal wszystko, traktuj\u0105c j\u0105 jako solidny fundament ka\u017cdego szkolenia. Dlaczego wi\u0119c widujemy tak wiele niepos\u0142usznych i nieu\u0142o\u017conych jagdterier\u00f3w? Zacz\u0105\u0107 nale\u017cy od tego, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 ps\u00f3w przychodz\u0105ca na my\u015bl wszystkim, kt\u00f3rzy b\u0119d\u0105 czytali ten artyku\u0142, ma tyle wsp\u00f3lnego z rasowym jagdterierem, co Fiat 126p z samochodem. Oczywi\u015bcie, kiedy\u015b wszyscy nim je\u017adzili, nawet nad morze z Rzeszowa, tak jak i z terierami polowali my\u015bliwi od zawsze. Ale po pierwsze, kiedy\u015b nikt nie uk\u0142ada\u0142 ps\u00f3w, tylko je selekcjonowa\u0142, tak jak kiedy\u015b Polacy nie mieli wyboru i je\u017adzili maluchami. I powiem wi\u0119cej \u2013 by\u0142y to pi\u0119kne czasy tak dla kynologii, jak i motoryzacji.<\/p>\n\n\n\n
WYBIERZMY RASOWEGO
Dzi\u015b mamy wyb\u00f3r, wi\u0119c je\u015bli zastanawiamy si\u0119 nad jagiem, to zdecydowanie pomy\u015blmy o psie rasowym, po rodzicach z sukcesami my\u015bliwskimi i wystawowymi. Sprzyja nam to, \u017ce wi\u0119kszo\u015b\u0107 takich w\u0142a\u015bnie ps\u00f3w b\u0119dzie w r\u0119kach my\u015bliwych, a przede wszystkim pasjonat\u00f3w. Kupowanie teriera tylko dlatego, \u017ce jest tani, to strza\u0142 w kolano i pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej ko\u0144czy si\u0119 bardzo \u017ale, najcz\u0119\u015bciej dla psa. Problemem jest jego charakter. Je\u015bli my\u015blimy, \u017ce my mamy pasj\u0119 \u0142owieck\u0105, bo potrafimy przesiedzie\u0107 na ambonie ca\u0142\u0105 noc, to wyobra\u017amy sobie psa, kt\u00f3ry potrafi oszczekiwa\u0107 lisa w norze cztery doby. Je\u015bli wydaje nam si\u0119, \u017ce jeste\u015bmy silni, bo potrafimy ci\u0105gn\u0105\u0107 kilkaset metr\u00f3w do samochodu rogacza, kt\u00f3ry wa\u017cy tylko jedn\u0105 czwart\u0105 naszej wagi, to pomy\u015blmy o psie wyci\u0105gaj\u0105cym z kilkunastometrowej nory dwa razy ci\u0119\u017cszego od siebie borsuka. Je\u015bli przychodzi nam do g\u0142owy, \u017ce jeste\u015bmy odwa\u017cni, bo z broni\u0105 paln\u0105 polujemy z podchodu na dziki, to wyobra\u017amy sobie psa, kt\u00f3ry frontalnie atakuje dzika, chwytaj\u0105c go za ucho lub gwizd i nierzadko skutecznie przytrzymuje do czasu nadej\u015bcia my\u015bliwego.<\/p>\n\n\n\n
B\u0141\u0118DNE POSTAWY
Pies ten na og\u00f3\u0142 nie lubi nikogo, i wszystko co daje si\u0119 zagry\u017a\u0107, jest dla niego zwierzyn\u0105 \u0142own\u0105. Cz\u0142owiek jest tylko wi\u0119kszym wrogiem, kt\u00f3rego niestety nie da si\u0119 zagry\u017a\u0107 (a przynajmniej nie tak od razu), wi\u0119c lepiej go omija\u0107 z daleka, a w \u017cadnym wypadku nie wykonywa\u0107 jego polece\u0144. Bo i po co? Taki to obraz niestety mam i ja, maj\u0105c przed oczami teriery, kt\u00f3re widywa\u0142em na polowaniach zbiorowych. Oczywi\u015bcie bywa\u0142y i dobre w\u015br\u00f3d nich, ale te zaczyna\u0142y dobrze polowa\u0107 po 5-6 latach skutecznego psucia krwiswoim w\u0142a\u015bcicielom, gdzie gin\u0119\u0142y w pierwszym p\u0119dzeniu i znajdowane by\u0142y na og\u00f3\u0142 w okolicznej wsi, w kt\u00f3rej skutecznie przetrzebi\u0142y ju\u017c populacj\u0119 kur i kot\u00f3w. A kiedy mia\u0142y lat 9 czy 10, nie mia\u0142y ju\u017c z\u0119b\u00f3w, bo je straci\u0142y w licznych potyczkach ina og\u00f3\u0142 traci\u0142y \u017cycie w samob\u00f3jczym ataku na wi\u0119ksze od siebie psy. Taki stereotyp moim zdaniem wynika\u0142 z dw\u00f3ch postaw. Pierwszej, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna nazwa\u0107 \u201epoluj\u0119 z tym, co mam, i nie mam zamiaru zap\u0142aci\u0107 za psa wi\u0119cej ni\u017c za piwo\u201d. Druga \u2013 \u201epies na pewno sam si\u0119 wszystkiego nauczy\u201d \u2013 wystarczy go raz na miesi\u0105c zabra\u0107 na zbior\u00f3wk\u0119 pu\u015bci\u0107 do miotu. Pierwsze podej\u015bcie wyklucza z natury rzeczy jakiekolwiek sukcesy. Wyj\u0105tki tylko potwierdzaj\u0105 regu\u0142\u0119. Druga potwierdza. \u017ce tak szkolony pies nauczy si\u0119 tyle o polowaniu, co papuga zamkni\u0119ta w klatce stoj\u0105cej przy radiu o \u015bpiewaniu.<\/p>\n\n\n\n
KUPUJMY Z ROZWAG\u0104
W wielu krajach psy tej rasy s\u0105 sprawdzane w trzech obszarach: w pracy w norze z drapie\u017cnikiem, w dziczej zagrodzie i w wodzie. I tam liczy si\u0119 tylko u\u017cytkowo\u015b\u0107. Pies, kt\u00f3ry nie pracuje \u2013 nie jest dopuszczany do rozrodu. Taki standard powoduje, \u017ce psy zbyt ostre si\u0142\u0105 rzeczy odpadaj\u0105, poniewa\u017c nie maj\u0105 szans na d\u0142ugie \u017cycie, a te zbyt s\u0142abe odpadaj\u0105 w konkurencjach. Wi\u0119c zostaj\u0105 osobniki zr\u00f3wnowa\u017cone, z akceptowalnym poziomem kontaktu z cz\u0142owiekiem oraz odpowiedni\u0105 dawk\u0105 pasji \u0142owieckiej, ani za du\u017cej, ani za ma\u0142ej. Oczywi\u015bcie wcale nie namawiam do podr\u00f3\u017cy po Europie w poszukiwaniu psa. Jestem pewien, \u017ce w Polsce r\u00f3wnie\u017c s\u0105 doskona\u0142e hodowle, ale polecam wielk\u0105 rozwag\u0119 w zakupie i oparciu o opinie autorytet\u00f3w w tej rasie, za kt\u00f3rego, bro\u0144 Bo\u017ce, si\u0119 nie uwa\u017cam. Warto zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na to, \u017ce spo\u015br\u00f3d wszystkich og\u0142osze\u0144 informuj\u0105cych o sprzeda\u017cy ps\u00f3w my\u015bliwskich, najwi\u0119cej jest jagdterier\u00f3w. Dlaczego? Bo to najlepsze psy? Nie, po prostu dlatego \u017ce niewielu potrafi odr\u00f3\u017cni\u0107 szczeniaka jaga od innej rasy i naj\u0142atwiej wybrn\u0105\u0107 z zarzut\u00f3w, \u017ce pies do polowania si\u0119 nie nadaje. Bo to przecie\u017c taka trudna rasa\u2026<\/p>\n\n\n\n
Z ODWAG\u0104 I PASJ\u0104
Ale wr\u00f3\u0107my na ziemi\u0119. \u015arodowiskiem naturalnym tej rasy jest polowanie wymagaj\u0105ce szale\u0144czej odwagi i pasji. Jagi doskonale sprawdzaj\u0105 si\u0119 jako norowce i psy pracuj\u0105ce w stogachw celu wyp\u0142oszenia drapie\u017cnik\u00f3w. Jako dzikarze \u015bwietnie pracuj\u0105 w g\u0119stych zaro\u015blach i polnych monokulturach ro\u015blinnych, gdzie wi\u0119ksze psy nie maj\u0105 szans w bezpo\u015bredniej konfrontacji z dzikiem. W z\u0142ai kilku osobnik\u00f3w doskonale wsp\u00f3\u0142pracuje i wykazuje si\u0119 ogromn\u0105 inteligencj\u0105. Ale po zdobyciu trofeum od razu wybucha pomi\u0119dzy nimi krwawa b\u00f3jka o prawo do zwierzyny. Wspominany wcze\u015bniej przewodnik Mi\u015bka i Ma\u0142ego, pan Morus, od razu przy strzelonym dziku zdejmowa\u0142 grub\u0105 kurtk\u0119 i przykrywa\u0142 jednego z terier\u00f3w, uniemo\u017cliwiaj\u0105c walk\u0119. Po kilkunastu minutach emocje opada\u0142y i z psami da\u0142o polowa\u0107 si\u0119 dalej. Wa\u017cny umiar Pewnego dnia kto\u015b zapyta\u0142 mnie, czy mo\u017cna nauczy\u0107 jaga warowania na odleg\u0142o\u015b\u0107 i od\u0142o\u017cenia. Pytanie pad\u0142o pod wp\u0142ywem filmu, jaki zamie\u015bci\u0142em w sieci. Odpowied\u017a na takie pytanie zawsze jest jedna. Ka\u017cdego psa mo\u017cna nauczy\u0107 wszystkiego, co tylko mo\u017cliwe jest do obj\u0119cia psim rozumem. Pytania tylko s\u0105 dwa. Czemu ma to s\u0142u\u017cy\u0107 oraz ile czasu mo\u017cemy zainwestowa\u0107 w szkolenie? Osobi\u015bcie uwa\u017cam, \u017ce szczeg\u00f3lnie z psami do polowa\u0144 na grubego zwierza nie nale\u017cy przesadza\u0107 z liczb\u0105 umiej\u0119tno\u015bci, jakie maj\u0105 posi\u0105\u015b\u0107. Pami\u0119tajmy, \u017ce ka\u017cda wyuczona komenda w pewien spos\u00f3b ubezw\u0142asnowolnia psa i ogranicza jego kreatywno\u015b\u0107, kt\u00f3ra najbardziej dodaje kolorytu w polowaniach. Ale bezwzgl\u0119dnie ka\u017cdy pies my\u015bliwski, w tym jagdterier, musi umie\u0107 chodzi\u0107 przy nodze na smyczy, siada\u0107, warowa\u0107, a przede wszystkim przychodzi\u0107 na gwizdek. I w zasadzie na tym bym si\u0119 zatrzyma\u0142, pozostawiaj\u0105c reszt\u0119 jego pasji i wyobra\u017ani oraz nieprzeci\u0119tnej inteligencji. Jednak ten podstawowy psi elementarz musi zosta\u0107 opanowany, bo to podstawa komunikacji z psem.<\/p>\n\n\n\n
PRAWDZIWY KOMANDOS
Dlaczego wybra\u0107 w\u0142a\u015bnie t\u0119 ras\u0119? My\u015bl\u0119, \u017ce ma ona tyle samo plus\u00f3w, co minus\u00f3w. Ale zdecydowanie potrafi wykonywa\u0107 zadania dla wielu ps\u00f3w niewykonalne. W\u0142a\u015bnie o jagdterierach mo\u017cna powiedzie\u0107, \u017ce zaczynaj\u0105 tam, gdzie wszystkie inne ko\u0144cz\u0105. S\u0105 psimi komandosami, gotowymi na wszystko w imi\u0119 walki i przygody. I prosz\u0119 nie oczekiwa\u0107 od nich normalno\u015bci i bycia przymilnym pupilem. Takie nigdy nie b\u0119d\u0105. Ale r\u00f3wnie\u017c nie nale\u017cy kreowa\u0107 tej rasy jako bezwzgl\u0119dnie trudnej i nienadaj\u0105cej si\u0119 do szkolenia, bo takich ps\u00f3w nie ma. Zawsze wszystko zale\u017cy od nas, szczeg\u00f3lnie z psami, dla kt\u00f3rych s\u0142owo \u201estrach\u201d jest tak odleg\u0142e, niczym dla mnie s\u0142owo \u201einteligencja\u201d wymawiane po chi\u0144sku. Pies mego dzieci\u0144stwa Dla mnie jagdterier zawsze b\u0119dzie wspomnieniem dzieci\u0144stwa, kiedy ojciec przyni\u00f3s\u0142 mi pieska bez ogona, mieszcz\u0105cego si\u0119 w jego z\u0142o\u017conych d\u0142oniach. Matka pozwala\u0142a mi trzyma\u0107 ma\u0142ego szczeniaka w domu i si\u0119 nim nacieszy\u0107. Kiedy psiak podr\u00f3s\u0142, l\u0105dowa\u0142 na podw\u00f3rku w kojcu. M\u00f3j Dino (na cze\u015b\u0107 w\u0142oskiego bramkarza Dino Zoffa) by\u0142 psem niezwykle inteligentnym, i mimo \u017ce mia\u0142em wtedy tylko 7 lat, nawi\u0105zali\u015bmy od razu wielk\u0105 przyja\u017a\u0144. Kiedy mia\u0142 ju\u017c dwa lata, razu pewnego matka zostawi\u0142amnie w domu i pojecha\u0142a na zakupy. Oczywi\u015bcie wpad\u0142em na pomys\u0142, \u017ce w tajemnicy przed wszystkimi przyprowadz\u0119 sobie Dinusia do domu i si\u0119 z nim pobawi\u0119. Tak te\u017c zrobi\u0142em i przed powrotem matki odprowadzi\u0142em psa do kojca. Na drugi dzie\u0144 pies zagin\u0105\u0142. Wypuszczony przez ojca na codzienne bieganie przepad\u0142 bez wie\u015bci, mimo \u017ce podw\u00f3rko by\u0142o ogrodzone. Po trzech dniach matka urz\u0105dzi\u0142a wielkie pranie. Wci\u0105\u017c narzeka\u0142a, \u017ce w \u0142azience czuje psa\u2026 W pewnym momencie us\u0142ysza\u0142em jej straszny krzyk. Rzuci\u0142em si\u0119 z pi\u0119tra na schody, aby przyj\u015b\u0107 matce z pomoc\u0105. Jakie\u017c by\u0142o moje os\u0142upienie, kiedy zobaczy\u0142em, jak stoi przy wn\u0119ce obok wanny i nie mog\u0105c wym\u00f3wi\u0107 s\u0142owa pokazuje pomi\u0119dzy stoj\u0105ce pude\u0142ka proszk\u00f3w do prania. I ja tam popatrzy\u0142em, czuj\u0105c jak serce podchodzi mi do gard\u0142a\u2026 W mroku g\u0142\u0119bokiej wn\u0119ki pali\u0142y si\u0119 dwie \u017car\u00f3wki oczu jakie\u015b bestii. Oczywi\u015bcie dziewi\u0119cioletni ch\u0142opiec by\u0142 zawsze i wsz\u0119dzie uzbrojony w proc\u0119, kt\u00f3ra natychmiast znalaz\u0142a si\u0119 w mojej d\u0142oni. Ale oczy znikn\u0119\u0142y i nagle przewracaj\u0105c wszystkie stoj\u0105ce proszki wyskoczy\u0142 z wn\u0119ki m\u00f3j ukochany Dino! Jaka\u017c by\u0142a rado\u015b\u0107 wszystkich domownik\u00f3w i moja przede wszystkim. A co pies sobie my\u015bla\u0142, ukryty trzy dni we wn\u0119ce \u0142azienki za zas\u0142onk\u0105, to ju\u017c tylko on m\u00f3g\u0142by zdradzi\u0107. Dino do\u017cy\u0142 lat 12, poluj\u0105c skutecznie na wszystko, co tylko m\u00f3g\u0142 zaatakowa\u0107 i obszczeka\u0107. Nigdy nie goni\u0142 kur, czego skutecznie go oduczy\u0142em, \u0142api\u0105c go w pogoni za wielkim kogutem do jutowego worka i mocno potrz\u0105saj\u0105c.<\/p>\n\n\n\n
Pewnego zimowego dnia spory wycinek zosta\u0142 wyci\u015bni\u0119ty z zasypanego \u015bniegiem m\u0142odnika wprost na mojego dziadka. Sauerka 16-stka nie mog\u0142a spud\u0142owa\u0107 z tej odleg\u0142o\u015bci i dzik zary\u0142 gwizdem w wysokim \u015bniegu. Kilkana\u015bcie minut ojciec z dziadkiem nawo\u0142ywali Dinusia, ale psa nie by\u0142o. W ko\u0144cu zacz\u0119li sprawia\u0107 dzika i oczom my\u015bliwych ukaza\u0142a si\u0119 brutalna prawda. Kula W-8 przeszy\u0142a na wylot komor\u0119 wycinka i trafi\u0142a wiernego pieska w g\u0142ow\u0119. Tusza dzika przycisn\u0119\u0142a mojego jaga tak, \u017ce ojciec zobaczy\u0142 go dopiero, kiedy przesun\u0105\u0142 pozyskanego zwierza. Pami\u0119tam do dzi\u015b tamten wiecz\u00f3r, kiedy ojciec wr\u00f3ci\u0142 wieczorem do domu, w kt\u00f3rym ja siedz\u0105c przy oknie, wci\u0105\u017c nie mog\u0142em si\u0119 na niego doczeka\u0107. W misce styg\u0142o ciep\u0142e jedzenie dla Danusia. Dzi\u015b wiem, \u017ce ca\u0142e \u017cycie jagdteriera to permanentna walka i warto przytoczy\u0107 tu wspania\u0142\u0105 piosenk\u0119 Edyty Gepert Jakie \u017cycie taka \u015bmier\u0107, nie dziwi nic\u2026<\/p>\n\n\n\n
<\/a><\/p>\n\n\n\n Kiedy Pan B\u00f3g tworzy\u0142 wy\u017c\u0142a, zazdrosny diabe\u0142 ukrad\u0142 p\u0119czek sier\u015bci z wy\u017clego ogona, aby r\u00f3wnie\u017c stworzy\u0107 psa. M\u0119czy\u0142 si\u0119 straszliwie, gdy\u017cnie mia\u0142 boskich zdolno\u015bci, lepi\u0142 na r\u00f3\u017cne sposoby jego sylwetk\u0119 z czarnej gliny, jak\u0105 znalaz\u0142 w piekle, ale najwi\u0119kszy problem mia\u0142 z jego charakterem. Wtedy to zamiesza\u0142 g\u0142\u0119boko w kotle ze smo\u0142\u0105 i wy\u0142owi\u0142 istot\u0119,…<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":352,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"two_page_speed":[],"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-351","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-rasy-psow"],"yoast_head":"\n